(2).Kimiyya.

A hausance idan a ka ce kimiyya,a na nufin ;wani tsarin  binciken ilimi ne da ke amfani da hikima wajen  gano ko hakaito tsari da kintsin da Allah ya yi a hallitun, cikin sararin wanan duniyar, da ma ita kanta duniyar , har ma da kewayenta,Kama da ga kwayar zarra (atom) har IZuwa duniyar-duniyoyi,wato (univers.).

ASALI.

A falsafance ilimin kimiyya ilimi ne da aka San tarihin habakarsa Amma Kuma ba a san takamaiman tushenba,

 Sai dai    idan Kai musulmi ne,ko kirista zai fi maka sauki ka sanya a ranka cewa ko wanne ilimi da za ka ji ko za ka gani a duniyar Nan,to daga Allah ya ke.ganin damarsa ne, kuma ya saukar muna da ilimin ta hanyar wahayi,ko Kuma ta wadansu hanyoyin daban .wasu ilimimomin Kuma ya kan kyale mu ne ,mu je  mu Yi ta bincike har dai mu gano ya Abin ya ke.kasancewar  ya Riga da ya hore mana  fikira da  kaifin tinanin yin hakan .kasancewar kuma a haka ya tsara duniyar.

TARIHI

A kiyasance dai za a iya cewa ilimin kimiyya ya fara Gina kansa ne tun kimanin shekaru dubu hudu da su ka wuce.ya na Kuma girma da habaka ne a irin tsarin gini ko katanga.wato a duk lokacin da wani ya zo,zai Gina fahimtarsa ne,a kan ta wani , idan wani ya sake zuwa, dorawa kawai zai Yi a kan fahimtar wancan da ya gabace shi.duk da cewa a wasu lokutan wani yakan rushe fahimtar wani,Wanda ya gabace shin ,matukar cewa ,ya zo da fahimta da kuma hujjojin da su ka fi na wancan gamsarwa.

GIRMA.

 Duk  da cewa ilimin kimiyya shi ne ya Gina kansa hakan ba Yana nufin shi ya kirkiro kansa ba 'a'a,ana nufin dai ba mutum daya ne ko gari daya ne suka Gina shi ko kirkiro shi ba .wato hadaka ce ta fasihai da Kuma masana ta kowanne bangare na duniya.

 Yadda tsarin ke gudana  shi ne: ko Dan Ina ne Kai,idan ka zo da sakamakon wani bincike ko nazarinka akan wani Abu da ka yi a rubuce ko  kuma a zahirance,to za a karba a duba a gani a Kuma auna,idan ya yi daidai da tsarin da kimiyya ke tafiya a kai,to sai a karba a sa shi cikin kundin ilimin kimiyyar wanan fannin,a Kuma Yi kokarin yada wanan sakamakon I Zuwa uwa duniya.Kai Kuma a bisa kwazo da gudummuwarka a wannan fanin, za a martabaka iya martabawa,a Kuma Yi kokarin antaya sunanka a jikin tituna da makanratu,ta yadda sunan naka ba zai Yi sauri antayawa cikin kogin mantuwaba.

UWAYEN KIMIYYA.

 Kasashen da suka fi taimakawa kimiyya wajen ganin ta samu 'yancin kai su ne kamar haka: girka, (Greek) andalus,(Spain), jamus,(Germany) burtaniya,(England) farisa,(France) misira,da Kuma sauran daulolin larabawa da hindawa da ma wani yanki na sinawa.me yiwuwa wani zai iya tambayar kansa ya ce;" 'yancin Kai Kuma?,eh haka a ke nufin,domin ai a can farkon zamani kimiyya ba ta da 'yancin-kai.domin kuwa a wancan lokacin, duk wani Wanda ya zo da wani sabon ilimi ko fahimtar da ta sabawa addininsu na kiristanci, to hukuncinsa shi ne kisa.domin ya zo a tarihi cewa;wanan shaihin malamin ilimin TAURARI da lissafi da falsafa, Dan kasar andalus (spain).Mai suna; (Galileo galili)1564-1643,Wanda shi ne mutum na farko da ya fara kirkiro da na'urar nan ta hangen nesa wato (talaska)ko Kuma (telescope). wacce da ita  ya Yi amfani wajen gano cewa duniyarmu (earth) ba ita ce tsakiyyar duniyar-duniyoyi ba,wato (univers) ,Kuma ba Rana ce ke zagayar duniyarmu ba .wato ita duniyar tamu ce ke zagayar Rana.Wanda kuma hakan ya sabawa tsarinsu na kiristanci da yahudanci.hhmm, ai kuwa a nan take su ka kwamashe shi su ka garkame shi a magarkama,da ga karshe dai,a can ya iyar da sauran rayuwarsa.sai dai  duk da hakan , daga karshe  sai a ka zo, reshe ya juiye da mujiya,inda kimiyya da fasaha su ka kwace mulkin duniyar daga hanun malaman majami'ai, a ka Rika kashe malaman cocin.a takaice dai wanan manuniya ce da ke nuna cewa kimiyya ta hadu da kalubale kala-kala kafin ta samu ta tsira da mutuncinta.wanda yanzu ga shi an wayi gari,  ita ce abu mafi kima a siyasar duniya,ma'ana ;tattalin arzikin kowace kasa da karfin fada-ajinta,ya dogara ne kacokan a kan karfin kimiyya da fasaharta.
wani Abu Kuma da ya kamata Mai karatu ya shigar a kwakwalwarsa a yayin da ya ke auna ingancin falsafar kimiyya,shi ne;. A  tsarin irin na kimiyya; ba a yarda da tsafi ko sihiri ba ,Kuma ita kimiyya ba ruwanta da addini ko akida.wato atakaice dai  idan ka na karanta kimiyya a  matsayin godaben rayuwa,ne wato (carrier)ko Kuma ka na karanta ta ne domin nishadi.;abin da za ka yi kawai shi ne; ka dauki falsafar da ta zo daidai da karantarwar addininka.Sauran zancen kuma ka barmusu kayansu,ka ce da su; "su je dai su Kara bincike".me yiwuwa daga baya sa gano gaskiyar,kamar yadda  ya Sha faruwa.

 Masana kimiyya, sun karkasata,bangarori da dama,Amma dai bangarorin da za mu kwamaso a  darrussanmu na Wanan shafin su ne kamar haka:

1.kimiyyar rayuwa.(life science)

2.kimiyyar duniya.(earth science).

3.Kimiyyar na'urar comfiyuta.(computer science).

4.kimiyyar fasaha da kere-kere(engineering).

 A bisa lamuncewar UBANGIJi duk Wa'yanan fannonin ilimn ,Za mu  zuba su su a tire , daya-bayan-daya.

Ga Mai bukatar karanta  darusan a turance; sai ya ziyarci dayan shafinmu ta Wanan adireshin.
www.simplegeneralscince.blogspot.comwww.generalscience.blogspot.com
 Ga Mai neman Karin bayani ko gyara ko Kuma tsokaci,sai ya antayo sakon karta- kwana ta Wanan lambar,09035907765. Ko Kuma ya zuba sharhinsa ta Wanan akwatin sharhin..da ke kasan shafi.

(3).Kimiyyar rayuwa.

Idan a ka ce kimiyyar rayuwa a na nufin nazari da bincike a kan  abubuwan da su ka shafi hallitu masu rai,kamar kwari da dabbobi da tsirrai da ciyayi harma da ciyayyaki.sai dai kuma duba  da yadda wanan fanin ya ke da fadi sosai,ga Kuma karanci lokaci.wanda bisa la'akari da wa'yanan dalilan ne,  za mu karkata akalar nazarinmu kai-tsaye izuwa ga bangaren da ya shafi halittar dabbobi  ,a cikin hallitar  dabbobin Kuma za mu Mike ne dodar izuwa ga bangaren da ya shafi hallitar  dan adam.za mu yi hakan ne duba da ratar muhimmancin da ke tsakaninsu, .domin Kuwa  fahimtar tsari da yanayin  gudanarwar masarautar daukacin halittar jikinmu, na da matukar alfanu a garemu.domin ai kamar mota ce , da za ka tuka,wanda  sani da fahimtar  yadda ta ke gudanar da cakwalkwalin-zagayar-ma'aunin-juyawarta,(4.stroke).ya na da matukar muhimmanci ga kai matukinta.saboda a duk lokacinda ka ji  motar ta na kauri ko Kuma  ka ji ta Yi zafi,ko ta na kabiri ,Kai tsaye ka San inda za ka dosa.wanan a mota kenan,domin ai shi jikin Dan Adam,cakwalkwalin da ke cikinsa,ya fi na duk wata kerrariyar na'ura  da a ka  kera ko  ma wacce za a kera a Nan gaba. bugu-da -Kari Kuma sanin fasali da yanayin aikin massarrafan da ke jikinmu,zai yi matukar taimaka mana wajen magance afkuwar kananun matsalolin lafiya da ke addabar mu.wanda kuma hakan zai taimaka wajen rage yawan sinki-sinkin fayil-fayil da ke makare a cikin ma'adanan fayil na  asibitocinmu.

Kamar yadda na fada a baya cewa Nazarin hallitar Dan Adam,,babi ne Mai fadin gaske, hakan ne ma ya sa hallau za mu antayo bayanai ne a  daidai gwargwadon yadda lokaci  ya bamu dama.domin idan mu ka ce za mu yi bayanin komai da fadi sosai to babu mamaki babin ya iya daukar mu na tsawon shekaru biyar, ba mu kamalla shi ba.

Darasin namu,  zai fara ne tun daga kwayar zarra,(atom),izuwa kwayar hallita wato,(cell)har dai izuwa tantashi (tissue)  da masarrafai,wato(organs) daga nan kuma sai mu zo mu yi nazari da bayaninsu daki-daki,wato daya-bayan-daya.

 bayan mun caskale Wa'yanan ,sai kawai mu antaya  izuwa ga,babin

Tsarin gudanawar jikin Dan adam.wato(human body systems).

(4).Kwayar zarra.(atom).Kwayar hallitta.(cell). tantashi.(tissue).massarrafa.(organ).

MATASHIYAR FARKO.

  Kwayar zarra.(atom).

kwayar zarra,wata kankanuwar hallitta ce ,da idon Dan Adam ba ya da kaifin ganinta,sai tare da taimakon na'urar hangen kananun abubuwa,wato (microscope)

duk wani Abin da  da za ka gani a duniyar nan Mai cin mizanin muhalli,to za ka samu cewa, hadaka ce ta dubbanin kwayoyin zarra masu adadin madda da Allah ya hallita Kuma ya  tattara su  waje daya domin Gina Wanan bayyananiyar  hallitar

A kiyasance gundarin hallitar dan Adam hadaka ce ta kwayoyin zarra da adadinsu ya kai okutiliyan bakwai.(7,000,000,000,000,000,000,000,000,000,).

MATASHIYA TA BIYU.

Kwayar hallita.(cell).

 Rayyayen tubalin gina hallitta,ko Kuma ka ce kwayar hallita, a saukakkaken harshe. 

Duk wani ko wata hallitta mai Rai da za ka gani a duniyar nan, to tabbas za ka samu cewa, hadaka ce ta daya ko sama da dayan Wanan kwayar hallittar.duk da cewa da akwa kananun hallitun da ba su Kai girmanta ba kamar kwayar zarra,Amma kuma; ai sai a nata matakin ne Allah ya Fara sanyawa kananan halittu cikakken gundarin-ruhin-rayuwa, ya Kuma damka mata cikakken'yancin gudanarda rayuwa, ta yadda za ta iya rayuwa ita kadai wato a yanayin tilo da Kuma a yanayin hadakar kawance. To sai dai ita ma ,

kwayar hallittar, ta na gudanar da rayuwarta ne,tare da taimakon wa'yansu kananun hallitun da allah ya sanya a farfajiyar zagayyayen gangar jikin kwayar hallitar.inda kowanne daga cikinsu, da akwai gudummuwar da ya ke bayarwa wajen gudanar da 'yantaccen zagayyayen ruhi.muhimmai daga cikinsu, su ne kamar haka;

 1).ganuwar kwayark hallitta.

(CELL MEMBRANE)

Ganuwar kwayar hallitta wata katanga ce, da ke zagaye da farfajiyar muhhallin kwayar hallitta.amfaninta shi ne daidaita fasalin kirar kwayar hallittar,da Kuma kula da shige-da-fice na duk wani sinadarin ruwa ko na maiko,Hadi da dakartar da duk wani bakon-haure da ke kokarin shiga ciki,ba tare da izini ko tikiti ba.

2).Romon kwayar hallitta.(cytoplasma).

romon kwayar hallitta;wa'yansu ruwan yauki ne da ke cikin kawayar hallita,masu dauke da kananun sinadaran gishiri da sukari,da ma sauransu wa'yansu sinadaran. Romon  na zube ne kamar karamin kogi,a cikin kwayar hallittar.amfaninsu, dai-dai ya ke da amfanin ruwan kogi a wajen kifi.ma'ana; da su ake amfani wajen wankewa da Kuma tsaftace wa'yanan kananun hallitun da ke cikin kwayar hallitta.

3).kundin sirrin zuri'ar hallitta.(nucleus).

kundin sirrin zuriya; wata karamar hallita ce mai kamar tamola(kwallo),a tsakiyar kwayar hallitta.  Ita ce ta ke dauke da karan madarar  bayanan siffa da fasalin zuri'a ,wato (DNA).a cikin madarar ne kuma dunkullalun zaruruwan bayanan  gadon dabi'u da siffofi su ke.wa'yanda da za a warware su,to da a kiyasance tsawon zaruruwan zai iya Kai tazarar nisan mil miliyan goma.(10,000,000,).  amfanin Wa'yanan zaruruwan shi ne; gadar da samfurin hallitar baya izuwa ga na gaba,wato sawwara fasali, daga kakkanni izuwa ga jikokin da za a Haifa Nan gaba.
kamar  yadda bayani ya gabata cewa kwayar hallitta; wata rayyayar hallita ce da  ke iya gudanarda rayuwarta ita kadai,(uni-cellular) ko Kuma a yanayin hadaka , inda miliyoyin kwayoyin hallita ne, da Allah  ya  hade su waje daya, domin Samar da wata kamallalliyar hallitta, Mai cike da hikama,wato (multy-cellular organisims).kamar dai ta Dan Adam. Domin a kiyasance kwayoyin hallittu triliyan talatin da biyar ne Allah ya zuba a cikin  gangar jikin hallittar Dan Adam,.(35,000,000,000,000').inda ya rarraba musu ayuka daban-daban.
 A takai ce dai hallitar Dan Adam ta ginu  ne a wa'yansu matakai na hadakar hallittu guda biyar. matakin farko shi ne; matakin kwayar zarra,(atom,Wanda bayaninsa ya gaba, sai Kuma matakin kwayar hallitta,(cell)Wacce ita ma bayaninta ya riga da ya gabata.sai Kuma mataki na uku,wanda za mu Kira; da tantashi.(tissue).Daga Nan Kuma sai  mataki na hudu wato massarafa.(organ).mataki na biyar  kuma shi ne; tsarin gudanarwar jiki.

(human body system).

A bisa lamuncewar UBANGIJi,bayaninsu zai zo dai-bayan-daya.

MU KASANCE A ANKARE.

  Kasancewar da a kwai wa'yansu kananun matakan gina hallittar, Dan Adam da ke kafin kwayar hallitta (cell) izuwa ga kwayar zarra(atom).

mun gutsure su ne kasancewar su ba rayyayu bane,sai mu ka Fara daga masu Rai.ita ma kwayar zarrar mun kawo ta ne domin bada misalin tushe.

MATASHIYA TA UKU.

Tantashi.(tissue).

Domin Allah ya Gina wata hallitar Mai cike da 'yanci da nagarta, wacce za ta iya jure gwagwarmayar Wanan duniyar tamu,sai Allah ya tattaro kwayoyin hallatta masu Kama da juna ya kullamusu kawance da junansu,ya Kuma kaddarta musu wani takamaiman aiki, Wanda zai bada gudummawa da kuma taimakawa wajen  gudanarda nagarttaciyar hallitta.

 tantashi kamar wani Dan yanki ne daga cikin wata massarafa,kuma  iri hudu ne a  cikin jikin Dan adam.su ne ; kamar haka;  

Tantashin Kashi,

Tantashin tsoka,

Tantashin jini,

da Kuma na lakka..

MATASHIYA TA HUDU.

Masarrafa.(organ).

masarrafa wata halitta ce Mai fasali da aiki irin na na'ura,Kuma itama  hadaka ce ta kwayoyin hallittu, da Allah ya hada a cure waje daya, ya kuma umarcesu da   yin wani aikin a tare, da zai taimaka wajen tafiyarda rayuwar dan adam. Da akwai masarrafai da dama a jikin Dan Adam,wa'yanda adadinsu zai iya Kaiwa kimanin tamanin da bakwai,(87).

muhimmai  daga cikinsu ,su ne kamar   ; kwakwalwa ,zuciya ,huhu ,Koda, hanta da Kuma fata,. 

A bayyane ya ke cewa Wa'yanan da mu ka zayyano,su ne su ka fi muhimmanci a godaben tafiyar da rayuwa.Dom su ne  idan daya daga cikinsu ya kasa, gudanar da aikinsa,To faa sai... Ta Allah.
Idan Allah ya lamunce mana,za mu daukesu mu yi bayaninsu daya-bayan-daya. Daga nan ne kuma, sai mu antaya dodar izuwa ga  matakin karshe,wato tsarin gudanarwa.

(HUMAN body system).

SAI A DAKACE MU,,,,,mu na Nan dawowa..... 

Ga Mai bukatar karanta wa'yanan darussan a harshen turanci. sai ya ziyarci dayan shafinmu,Mai adreshi kamar haka;
www.simplegeneralscience.blogspot.com.ko Kuma ka antaya Nan ,domin a rage Maka hanya dodar,,,
Ga mai shawara ko  neman Karin bayani, sai a aika sako ta Wanan lambar; 09035907765 /ko
 a Wanan  akwatin sharhin da ke kasan shafin.